Saqlash joyi
KUAF-logo «TASDIQLAYMAN»
Akademik ishlar boʻyicha prorektor
I. Gʻ. Mamajonov
________________________
«____»________________ 2025-yil

 

Hisob I

fani boʻyicha sillabus

 

1. Umumiy maʼlumotlar

Akademik daraja bakalavr Taʼlim yoʻnalishi 60610300 - Kompyuter injiniringi
Oʻqish davomiyligi (yil) 4 Semestr 1
Fan nomi Hisob I Fan kodi MATH101
Taʼlim shakli masofaviy Fan turi majburiy
Fan tili Oʻzbek Modulning davomiyligi 15 hafta
Fanga ajratilgan kredit ECTS:    5    Baholash shakli oraliq: test
joriy: test
yakuniy: yozma
Ajratilgan akademik soat hajmi 150 Auditoriya soatlari taqsimoti maʼr amal
60
(aud)
90
(must)
30 30
 

2. Fan maqsadi

Mazkur fanning maqsadi talabalarda arifmetikaning asoslari, funksiyalarni tahlil qilish, matematik modellar, asosiy elementar funksiyalar, aniqlanish sohasi, qiymatlar sohasi, ularning grafiklari, sonli ketma-ketliklar, limitlar va ularni hisoblash boʻyicha nazariy va amaliy bilimlarni hosil qilishdan iborat. Muammolarni hal qilishda vaziyatlarni matematik modellashtirish va masalalarni kompyuter dasturiy vositalaridan foydalanib yechishga oʻrgatiladi. Muakkab matematik masalalarni matematik dasturlar yordamida yechish, komyuter muhandisligida uchraydigan muammoni formal ravishda ifodalash, samarali yechimlar topish va matematik fikrlash koʻnikmalarini rivojlantiradi.

3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar

1. Boshlangʻich bilimlar talab etilmaydi.

4. Taʼlim natijalari

4.1. Bilimlar jihatidan:     

  • sanoq sistemalari haqida umumiy tushuncha, matematik model va funksiyalar haqida toʻliq tushunchaga ega boʻlishlari kerak;
  • limitlar, uzluksizlik, eksponensial va logorifmik miqdorlar haqida bilimga ega boʻlishlari kerak;
  • asosiy elementar funksiyalar, ular haqidagi asosiy teoremalarini bilishlari kerak;
  • matematik masalalarni amaliy dasturiy paketlar yordamida hal qila olishlari kerak.

4.2. Koʻnikmalar jihatidan:

  • yuqoridagi obektlarning tabiatini tavsiflovchi teoremalarni ayta olish va ulardan foydalanish;
  • hisobning ikkita asosiy teoremasidan foydalana olish, unga doir masalalarni yecha olish;
  • sonli ketma-ketliklar, ularning yigʻindisi, limitlarni hisoblash qoidalaridan foydalana olishi;
  • amaliyotda uchraydigan turli muhandislik masalalarining matematik modelini qura olish hamda dastur davomida oʻrgangan asosiy tushuncha va formulalarni qoʻllab yechimlarni topa olishi kerak.

5. Fan mazmuni

5.1. Maʼruza mashgʻulotlari mazmuni

Mavzu va rejalar soatlar hajmi
1.

Sanash va miqdorlarni ifodalash. Sanoq sistemalari

  1. Kirish. Sanoq sistеmalari haqida umumiy tushunchalar
  2. Al -Xorazmiy - oʻnli pozitsion sanoq sistеmasi
  3. Sanoq sistemalari turlari
  4. Sanoq sistemalariga doir masalalarni kompyuter dasturlaridan foydalanib yechish
2
2.

Arifmetika asoslari

  1. Tub va murakkab sonlar
  2. Sonni tub koʻpaytuvchilar ajratish
  3. EKUB va EKUK
  4. Excel dasturidan foydalanib, EKUB va EKUKni hisoblash
2
3.

Kasrlar va ular ustida amallar

  1. Oddiy kasrlar
  2. Kasrlar ustida amallar
  3. Oʻnli kasrlar
  4. Kasrlarga oid misollarni amaliy dasturidan foydalanib hisoblash
2
4.

Foiz va nisbat

  1. Foiz haqida tushuncha
  2. Nisbat, teng nisbatlar
  3. Nisbat va foizning kundalik hayotdagi ahamiyati
2
5.

Foiz va nisbat

  1. Murakkab foizlar
  2. Nisbat orqali foizni ifodalash
  3. WolframAlpha onlayn platformasidan foydalanish
2
6.

Asosiy algebra elementlari

  1. Matematik belgilar va simvollar
  2. Daraja va uning xossalari
  3. Birhadlar, ular ustida amallar
  4. Oʻxshash hadlarni ixchamlash
2
7.

Asosiy algebra elementlari

  1. Koʻphadni koʻpaytuvchilarga ajratish
  2. Algebraik kasrlar
  3. Formulalar va transpozitsiya
  4. Excel dasturidan foydalanib baʼzi algebraik amallarni hisoblash
2
8.

Tenglamalar va tengsizliklar

  1. Chiziqli tenglamalar
  2. Chiziqli tengsizliklar
  3. Kvadrat tenglamalar va tengsizliklar
  4. Maple dasturida tenglama va tengsizliklarni yechish
2
9.

Tenglamalar va tengsizliklar sistemasi

  1. Chiziqli tenglamalar sistemasi
  2. Chiziqli boʻlmagan tenglamalar sistemasi
  3. Chiziqli tengsizliklar sistemasi
  4. Chiziqli boʻlmagan tengsizliklar sistemasi
  5. Hisoblash ilovalaridan foydalanib sistemalarni yechish
2
10.

Matematik modellar va funksiya

  1. Matematik model tushunchasi
  2. Funksiya tushunchasi
  3. Funksiyaning aniqlanish va qiymatlar sohasi
  4. Funksiyaning berilgan nuqtadagi qiymati
2
11.

Matematik modellar va funksiya

  1. Funksiyaning asosiy xossalari
  2. Teskari funksiya
  3. Funksiyalar kompozitsiyasi
  4. Boʻlakli aniqlangan funksiyalar
2
12.

Asosiy elementar funksiyalar va ularning grafigi

  1. Chiziqli funksiya va uning grafigi
  2. Kvadrat funksiya va uning grafigi
  3. Darajali funksiyalar
  4. Desmos (onlayn grafika chizuvchi) dasturida funksiya grafigini chizish
2
13.

Asosiy elementar funksiyalar va ularning grafigi

  1. Kasr- ratsional funksiyalar
  2. Trigonometrik funksiyalar
  3. Modulli funksiyalar
2
14.

Funksiya limiti. Limitga ega bo‘lgan funksiyalarning xossalari

  1. Sonli ketma-ketlik, uning limiti
  2. Funksiya limiti
  3. Monoton funksiyaning limiti
  4. Aniqmasliklarni ochish qoidalari
2
15.

Funksiya limiti. Limitga ega bo‘lgan funksiyalarning xossalari

  1. Funksiyaning uzluksizligi
  2. Uzulish turlari
  3. Funksiyaning uzilishi Kantor teoremasi
  4. Uzluksiz funksiyalar haqida asosiy teoremalar
2
Jami 30
 

 

5.2. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni

Mavzu va rejalar soatlar hajmi
1.

Sanash va miqdorlarni ifodalash. Sanoq sistemalari  

  1. Kirish. Sanoq sistеmalari haqida umumiy tushunchalar
  2. Al -Xorazmiy - oʻnli pozitsion sanoq sistеmasi
  3. Sanoq sistemalari turlari
  4. Sanoq sistemalariga doir masalalarni kompyuter dasturlaridan foydalanib yechish
2
2.

Arifmetika asoslari  

  1. Tub va murakkab sonlar
  2. Sonni tub koʻpaytuvchilar ajratish
  3. EKUB va EKUK
  4. Excel dasturidan foydalanib EKUB va EKUKni hisoblash
2
3.

Kasrlar va ular ustida amallar  

  1. Oddiy kasrlar
  2. Kasrlar ustida amallar
  3. Oʻnli kasrlar
  4. Kasrlarga oid misollarni amaliy dasturidan foydalanib hisoblash
2
4.

Foiz va nisbat  

  1. Foiz haqida tushuncha
  2. Nisbat, teng nisbatlar
  3. Nisbat va foizning kundalik hayotdagi ahamiyati
2
5.

Foiz va nisbat  

  1. Murakkab foizlar
  2. Nisbat orqali foizni ifodalash
  3. WolframAlpha onlayn platformasidan foydalanish
2
6.

Asosiy algebra elementlari  

  1. Matematik belgilar va simvollar
  2. Daraja va uning xossalari
  3. Birhadlar, ular ustida amallar
  4. Oʻxshash hadlarni ixchamlash
2
7.

Asosiy algebra elementlari  

  1. Koʻphadni koʻpaytuvchilarga ajratish
  2. Algebraik kasrlar
  3. Formulalar va transpozitsiya
  4. Excel dasturidan foydalanib baʼzi algebraik amallarni hisoblash
2
8.

Tenglamalar va tengsizliklar  

  1. Chiziqli tenglamalar
  2. Chiziqli tengsizliklar
  3. Kvadrat tenglamalar va tengsizliklar
  4. Maple dasturida tenglama va tengsizliklarni yechish
2
9.

Tenglamalar va tengsizliklar sistemasi  

  1. Chiziqli tenglamalar sistemasi
  2. Chiziqli boʻlmagan tenglamalar sistemasi
  3. Chiziqli tengsizliklar sistemasi
  4. Chiziqli boʻlmagan tengsizliklar sistemasi
  5. Hisoblash ilovalaridan foydalanib sistemalarni yechish
2
10.

Matematik modellar va funksiya  

  1. Matematik model tushunchasi
  2. Funksiya tushunchasi
  3. Funksiyaning aniqlanish va qiymatlar sohasi
  4. Funksiyaning berilgan nuqtadagi qiymati
2
11.

Matematik modellar va funksiya  

  1. Funksiyaning asosiy xossalari
  2. Teskari funksiya
  3. Funksiyalar kompozitsiyasi
  4. Boʻlakli aniqlangan funksiyalar
2
12.

Asosiy elementar funksiyalar va ularning grafigi  

  1. Chiziqli funksiya va uning grafigi
  2. Kvadrat funksiya va uning grafigi
  3. Darajali funksiyalar
  4. Desmos (onlayn grafika chizuvchi) dasturida funksiya grafigini chizish
2
13.

Asosiy elementar funksiyalar va ularning grafigi  

  1. Kasr- ratsional funksiyalar
  2. Trigonometrik funksiyalar
  3. Modulli funksiyalar
2
14.

Funksiya limiti. Limitga ega bo‘lgan funksiyalarning xossalari  

  1. Sonli ketma-ketlik, uning limiti
  2. Funksiya limiti
  3. Monoton funksiyaning limiti
  4. Aniqmasliklarni ochish qoidalari
2
15.

Funksiya limiti. Limitga ega bo‘lgan funksiyalarning xossalari  

  1. Funksiyaning uzluksizligi
  2. Uzulish turlari
  3. Funksiyaning uzilishi Kantor teoremasi
  4. Uzluksiz funksiyalar haqida asosiy teoremalar
2
Jami 30

Seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Seminar oʻtish nazarda tutilmagan

Laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Laboratoriya oʻtish nazarda tutilmagan

6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari

Topshiriqlar mazmuni
1.

Kasrlar va ular ustida amallar

2.

Foiz va nisbat

3.

Birhadlar va ular ustida amallar

4.

Algebraik kasrlar

5.

Chiziqli tenglamalar va tengsizliklar

6.

Kvadrat tenglamalar va tengsizliklar

7.

Tenglamalar sistemasi

8.

Asosiy elementar funksiyasi

9.

Funksiya limiti va uzluksizligi

  Mustaqil koʻrsatmalar uchun: Talaba berilgan mustaqil taʼlim vazifalarni yozma ravishda bajarib kelinadi. Savol-javob asosida oʻzlashtirganiga bogʻliq ravishda baholanadi.

 

 

7. Foydalanilgan adabiyotlar:

7.1. Asosiy adabiyotlar

  1. Sadaddinova S.S. Hisob (Calculus), Darslik. – T: TATU, 2023. – 395 b.
  2. Xurramov Sh.R. Oliy matematika, o‘quv qo‘llanma.1-qism.-T.:”Fan va texnologiya”, 2015, 408 bet.

7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar

  1. Calculus I & II, MATH 150/151 Course Notes, Department. of Mathematics, SFU Fall 2022.
  2. Soatov Y.U. Oliy matematika. 3-jild, –T: O‘zbekiston, 1996, 640 b.

7.3. Axborot manbaalari

  • https://api.scienceweb.uz/storage/publication_files/4681/13632/65300c357cdfd___Sadaddinova_S_S_Calculus_Matematika_Darslik_1_qism_85_2021_612_b.pdf
  • http://kitob.sies.uz/frontend/web/kitob/kitob_0061f0f62a34738.pdf

 

Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova

8. Fanni baholash mezoni va rejasi

8.1. Talabalar bilimini baholash turlari

Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda ushbu nazorat turlaridan foydalaniladi: Joriy baholash (JB), Oraliq imtihon (OI), Yakuniy imtihon (YI).

Joriy baholash (JB). Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan har bir mavzu boʻyicha berilgan testlar asosida baholanadi..

Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (8-haftasida) belgilangan kunida oʻtilgan mavzular boʻyicha test shaklda oʻtkazilib baholanadi..

Yakuniy imtihon (YI). Semestr yakunlangandan soʻng yakuniy imtihonlar haftasida yozma ish shaklda olinadi. Yozma ish savollar modulning oʻquv jarayoni tugaguniga qadar oʻtilgan mavzular va mustaqil taʼlim asosida tuziladi..


8.2. Talabalar bilimini baholash mezoni

Nazorat turlari Izoh Ball Oʻtkazilish vaqti (boshlanishi – tugashi)
Joriy baholash (JB)
Kuzgi semestr
1TestOʻtilgan mavzular yuzasidan tayyorlangan test savollari asosida masofaviy shaklda olinadi402-13-haftalar davomida
Joriy baholash uchun maʼlumot qoʻshish
Jami 40  
Oraliq imtihon (OI)
1. Test Oraliqqacha oʻtilgan mavzular yuzasidan tayyorlangan test savollari asosida masofaviy shaklda olinadi 20 8-hafta
Jami 20  
Yakuniy imtihon (YI)
1. Yozma Oʻtilgan mavzular yuzasidan amaliy va nazariy savollar 40 Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng
Jami 40  
Jami 100  

8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi

Baho Foiz GPA
A+ 95-100 4.5
A 90-94 4.0
B+ 80-89 3.5
B 70-79 3.0
C+ 65-69 2.5
C 60-64 2.0
F 0-59 0

Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (feyl), akademik qarzdor hisoblanadi. Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.

Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:

a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa;
  • fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
  • fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa;
  • fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa;
  • berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa;
  • konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa;
  • mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa;
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni toʻliq oʻzlashtirgan boʻlsa;
  • fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa;
  • tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa;

b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
  • fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa;
  • fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa;
  • fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa;
  • fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa;
  • fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa;
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa.

c) qoniqarli (C, С+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa;
  • fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa;
  • bayon qilish ravon boʻlmasa;
  • fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
  • fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa.

d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:

  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa;
  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa;
  • fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa;
  • fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa;
  • fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa;
  • fanni bilmasa.

9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar

1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi.

2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi.

3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas.

4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi.

5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno.

6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi.

7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi.

10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot

Mualliflar: Axmedov Odiljon Saxibjonovich,
KUAF, Fizika va matematika kafedrasi mudiri, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)--
Yangi muallif qo'shsh
Elektron pochta: odiljon.axmedov@gmail.com
Tashkilot va kafedra: Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Fizika va matematika kafedrasi
Taqrizchilar:

S.Ergashov - KUAF, Fizika va matematika kafedrasi dotsenti, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)--

J.Aliyeva - ADU, amaliy matematika kafedrasi dotsenti, f.m.f.f.d., --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)--

Yangi taqrizchi qo'shsh
Talabalarni erkin qabul qilish kuni: Seshanba-Juma, soat 15.00 – 18.00, E-bino 801

 

Sillabus Universitet Kengashining 2025 yil ______________ dagi ____ - sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.

 

Sillabus «Fizika va matematika» kafedrasining 2025 yil _________________ dagi _____ - sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.

 

 

       

(imzo)

Gʻ.Xolbutayev

Akademik ishlar departamenti boshligʻi

(imzo)

B.Kurbonov

Fakultet dekani

(imzo)

O.Axmedov

Kafedra mudiri

(imzo)

O.Axmedov

Fan oʻqituvchisi

Ichki taqriz yuklanmagan
Tashqi taqriz yuklanmagan