 |
«TASDIQLAYMAN» Akademik ishlar boʻyicha prorektor I. Gʻ. Mamajonov ________________________ «____»________________ 2025-yil |
Klinik restavratsion stomatologiya
fani boʻyicha sillabus
1. Umumiy maʼlumotlar
2. Fan maqsadi
Mazkur fanning maqsadi talabalarni klinik fikrlash qobiliyatini oʻstirishga qaratilgan uslublarni zamonaviy pedagogik texnologiyalar orqali, yaʼni tish qattiq toʻqima kasalliklarining kelib chiqish sabablari, rivojlanish mexanizmlari, klinikalari, tashxis va qiyosiy tashxislari va davolash usullari hamda ularni oldini olish chora-tadbirlarini oʻrgata borish va shakllantirishdan iborat.
3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar
1. Stomatologiyaga kirish ( SK1104)
2. Preklinik restavratsion stomatologiya ( PRS 11208)
4. Taʼlim natijalari
4.1. Bilimlar jihatidan:
- ogʻiz va tish kasalliklari, ularning sabablari va davolash usullari haqida bilimga ega boʻlishlari kerak;
- ovqatlanish tizimi va tishlarning anatomik strukturasini aniqlash va ularni baholashni bilishlari lozim;
- kasallar bilan munosabatlarda etik tamoyillarni qoʻllash haqida bilimga ega boʻlishlari kerak;
- klinik restavratsion stomatologiyada yangi tendensiyalar, metodlar va texnikalarni oʻrganish va ularni amaliyotda qoʻllash bilishlari kerak.
4.2. Koʻnikmalar jihatidan:
- klinik restavratsion stomatologiyaning sirlarini oʻrganish;
- fiziologiya va kasalliklar haqida umumiy tushuncha boʻyicha xulosalar chiqarish;
- klinik restavratsion jarayonlarini oʻrganish.
5. Fan mazmuni
5.1. Maʼruza mashgʻulotlari mazmuni
| № | Mavzu va rejalar Agar mavzular tartibini ID bo'yicha qayta tartiblashni xohlasangiz, shu yerga bosing! |
soatlar hajmi |
|---|---|---|
| 1. |
Nokarioz kasalliklar tasnifi. Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Gipoplaziya. Giperplaziya.
|
2 |
| 2. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning rivojlanishi va chiqish davridagi anomaliyalar, ularning rangining o‘zgarishi.
|
2 |
| 3. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Endemik flyoroz.
|
2 |
| 4. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning irsiy rivojlanish buzilishlari. Irsiy tugallanmagan amelogenez. Qisqa annotatsiya:
|
2 |
| 5. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning irsiy rivojlanish buzilishlari. Irsiy tugallanmagan dentinogene z.
|
2 |
| 6. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Ponasimon nuqson. Tish eroziyasi.
|
2 |
| Jami | 12 | |
5.2. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni
| № | Mavzu va rejalar Agar mavzular tartibini ID bo'yicha qayta tartiblashni xohlasangiz, shu yerga bosing! |
soatlar hajmi |
|---|---|---|
| 1. |
Nokarioz kasalliklar paytida tishlarning kasallik tarixini himoyalash.
|
6 |
| 2. |
Nokarioz kasalliklar tasnifi. Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Gipoplaziya. Giperplaziya.
|
6 |
| 3. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning rivojlanishi va chiqish davridagi anomaliyalar, ularning rangini o‘zgarishi.
|
6 |
| 4. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Endemik flyoroz.
|
6 |
| 5. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning irsiy rivojlanish buzilishlari. Irsiy tugallanmagan amelogenez.
|
6 |
| 6. |
Tish to‘qimalarining follikulyar rivojlanish davrida yuzaga keladigan shikastlanishlar. Tishlarning irsiy rivojlanish buzilishlari. Irsiy tugallanmagan dentinogene z.
|
6 |
| 7. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Ponasimon nuqson. Tish eroziyasi.
|
6 |
| 8. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Tish qattiq to‘qimalarining nekrozi. Tish qattiq to‘qimalarining patologik yemirilishi.
|
6 |
| 9. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Gipere steziya (kuchli sezuvchanlik).
|
6 |
| 10. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Tishlarning pigmentatsiyasi va plaklari. Tishlarni oqartirish.
|
6 |
| 11. |
Nokarioz tish shikastlanishlari, tishlar chiqgandan keyin yuzaga keladigan: Tish travmalari. Tishning zararlanishi, Tishning chiqib qolishi, Sinishi. Kombinatsiyalangan travma. Surunkali travma.
|
6 |
| 12. |
Karioz va nokarioz kasalliklarni charxlashning kam invaziv usullari
|
6 |
| 13. |
Tishlar qattiq to‘qimalari rezistentligini oshirish usullari. Fissuralarning tuzilishi. Fissuralarni germetizatsiyalash (muhrlash) usullari. Tish qattiq to‘qimalarini remineralizatsiya qilish usullari.
|
6 |
| Jami | 78 | |
Seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Seminar oʻtish nazarda tutilmagan
Laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda Laboratoriya oʻtish nazarda tutilmagan
6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari
| № | Topshiriqlar mazmuni Agar mavzular tartibini ID bo'yicha qayta tartiblashni xohlasangiz, shu yerga bosing! |
|---|---|
| 1. |
Tishlarning nokarioz shikastlanishlari etiologiyasi va klinik xususiyatlariga ko‘ra tasniflash. |
| 2. |
Follikulyar rivojlanish davrida shakllanuvchi tish qattiq to‘qimalaridagi gipoplaziya va giperplaziyani tavsiflash. |
| 3. |
Klinik amaliyotda tishlarning rivojlanishi, chiqishi va rang o‘zgarishidagi anomaliyalarni aniqlash. |
| 4. |
Endemik flyorozning patogenezi, klinik namoyon bo‘lishi va davolash prinsiplarini tushuntirish. |
| 5. |
Irsiy tugallanmagan amelogenezning genetik tabiati va klinik xususiyatlarini aniqlash. |
| 6. |
Irsiy tugallanmagan dentinogene zning genetik tabiati va klinik xususiyatlarini aniqlash. |
| 7. |
Ponasimon nuqsonlar va tish qattiq to‘qimalarining eroziyasini klinik va etiologik belgilar asosida differensiyalash. |
| 8. |
Tish qattiq to‘qimalarining nekrozi va patologik yemirilishining sabablarini va namoyon bo‘lishini bayon etish. |
| 9. |
Tish gipere steziyasining mexanizmlari, diagnostika usullari va davolash variantlarini muhokama qilish. |
| 10. |
Tishlarning pigmentatsiyasi va plaklar sabablarini sanab o‘tish hamda ularni oqartirish usullarini umumlashtirish. |
| 11. |
Tish travmalari turlarini tasniflash va ularda birinchi yordam hamda davolashini tavsiflash. |
| 12. |
Turli nokarioz tish shikastlanishlari o‘rtasidagi o‘xshashlik va farqlarni taqqoslash. |
| 13. |
Klinik va rentgenologik belgilar asosida karioz va nokarioz shikastlanishlarni differensiyalash. |
| 14. |
Kovaklarni charxlashda kam invaziv usullar prinsiplari va qo‘llanishini tushuntirish |
| 15. |
Fissuralarning tuzilishini tavsiflash va profilaktik maqsadlarda ularni muhrlash va remineralizatsiya qilish usullarini qo‘llash. |
Talabalar fan boʼyicha mustaqil ishni xar bir mavzusini amaliy mashgʻulot, taqdimot slaydlar koʼrinishida topshiradi.
7. Foydalanilgan adabiyotlar:
7.1. Asosiy adabiyotlar
- Bekchanova O.E., Yusupalixodjaeva, S.X., Klinik Restavratsion Stomatologiya, o‘quv darsligi, Toshkent 2020.-267 b.
- Yusupalikxodjaeva S.X., Shukurova U.A., Prelinik restavratsion stomatologiya, O‘quv darsligi, Toshkent 2022.-341 b.
7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar
- Komilov H.F., Yusupalikxodjaeva S.X., Fakultet terapevtik stomatologiya, o’quv darslik, Toshkent 2017.-753 b.
- Боровский Е.В., Иванов В.С., Maксимовский Ю.M., Maксимовская Л.Н. Teрапевтическая стоматология. Учебник. –Moskva, 2002. – 825 c.
- Maксимовский Ю.M. Фантомный курс терапевтической стоматологии. Aтлас. Учебное пособие. –Moskva, 2005. – 624 c.
7.3. Axborot manbaalari
- www.stomatologu.ru
- www. medlibrary.ru
- www. medline.ru
- www. meduniver.com
- www.studfayl.net
Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova
8. Fanni baholash mezoni va rejasi
8.1. Talabalar bilimini baholash turlari
Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda ushbu nazorat turlaridan foydalaniladi: Joriy baholash (JB), Oraliq imtihon (OI), Yakuniy imtihon (YI).
Joriy baholash (JB). Ushbu nazorat turi semestr davomida toʻplanib boriladi va quyidagilardan tarkib topadi:
- Workshop. Talabaning mashgʻulotlarda faolligi va unga berilgan savollarga bergan javobi baholanib boriladi;
- Mustaqil ish. Fanning xususiyatidan kelib chiqib, talaba yakka yoki mini guruhlarga boʻlingan holda berilgan vazifalarni taqdimot / media / yozma / visual koʻranishida himoya qiladi;
- Vazifa / topshiriqlar. Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan berilgan muammoli vaziyat / masala / topshiriqlarni esse / hisobot koʻrinishida oldindan fan oʻqituvchi bergan namuna asosida bajaradi;
- Davomat. Talabaning amaliy dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.
Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (10-haftasida) belgilangan kun davomida oʻtkaziladi. Fan oʻqituvchisi oraliq imtihon shakli va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida talabalarni fan semestrining dastlabki darslarida xabardor qiladi.
Yakuniy imtihon (YI). Semestr yakunlangandan soʻng yakuniy imtixonlar haftasida amaliy shaklda olinadi.
8.2. Talabalar bilimini baholash mezoni
| № | Nazorat turlari | Izoh | Ball | Oʻtkazilish vaqti (boshlanishi – tugashi) |
|---|---|---|---|---|
| Joriy baholash (JB) | ||||
| Kuzgi semestr | ||||
| 1 | Workshop | Talabaning interfaolligi, mashgʻulotlarda ishtiroki | 5 | 2-13 hafta(lar) davomida |
| 2 | Mustaqil ish | Taqdimot / media / yozma / visual shakllarda amalga oshiriladi | 10 | 4-14 hafta(lar) davomida |
| 3 | Vazifa / topshiriqlar | Esse / hisobot koʻrinishida rasmiylashtiriladi | 10 | 4-13 hafta(lar) davomida |
| 4 | Davomat | Talabaning amaliy dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi. | 15 | 4-13 hafta(lar) davomida |
| Joriy baholash uchun maʼlumot qoʻshish | ||||
| Jami | 40 | |||
| Oraliq imtihon (OI) | ||||
| 1. | Ogʻzaki | Oraliqqacha oʻtilgan mavzular yuzasidan tayyorlangan savollar bileti boʻyicha | 20 | 10-hafta |
| Jami | 20 | |||
| Yakuniy imtihon (YI) | ||||
| 1. | Amaliy | Oʻtilgan mavzular yuzasidan amaliy va nazariy savollar | 40 | Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng |
| Jami | 40 | |||
| Jami | 100 | |||
8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi
| Baho | Foiz | GPA |
|---|---|---|
| A+ | 95-100 | 4.5 |
| A | 90-94 | 4.0 |
| B+ | 80-89 | 3.5 |
| B | 70-79 | 3.0 |
| C+ | 65-69 | 2.5 |
| C | 60-64 | 2.0 |
| F | 0-59 | 0 |
Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (feyl), akademik qarzdor hisoblanadi. Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.
Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:
a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
- fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa;
- fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
- fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa;
- fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa;
- berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa;
- konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa;
- mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa;
- fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni toʻliq oʻzlashtirgan boʻlsa;
- fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa;
- tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa;
b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
- fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa;
- fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa;
- fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa;
- fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa;
- fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa;
- fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa;
- fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa.
c) qoniqarli (C, С+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:
- fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa;
- fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa;
- bayon qilish ravon boʻlmasa;
- fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
- fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa.
d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:
- fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa;
- fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa;
- fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa;
- fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa;
- fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa;
- fanni bilmasa.
9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar
|
1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi. 2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi. 3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas. 4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi. |
5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno. 6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi. 7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi. |
10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot
| Mualliflar: |
Muxtorov Ixvoljon Ibragimovich, KUAF, Stomatologiya kafedrasi oʻqituvchisi, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)-- Xasanov Axmadjon Odiljon o`g`li, KUAF, Stomatologiya kafedrasi oʻqituvchisi, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)-- Yangi muallif qo'shsh |
|---|---|
| Elektron pochta: |
iqbolibragimovich7707@gmail.com drkhasanov773@gmail.com |
| Tashkilot va kafedra: | Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Stomatologiya kafedrasi |
| Taqrizchilar: |
G.Qutliqova - Qoʻqon universiteti Andijon filiali Klinik fanlar kafedrasi mudiri k.m.n.dotsent, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)-- M.Safarov - TDSI Gospital ortapediya kafedrasi mudiri t.f.d Professor, --ilmiy darajasini kiriting, masalan, t.f.f.d (PhD) (bor bo'lsa)-- Yangi taqrizchi qo'shsh |
| Talabalarni erkin qabul qilish kuni: | Dushanba – Seshanba - Payshanba, soat 15.00 – 17.00, 301 - xona |
Sillabus Universitet Kengashining 2025 yil ______________ dagi ____ - sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.
Sillabus «Stomatologiya» kafedrasining 2025 yil _________________ dagi _____ - sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.
|
(imzo) Gʻ.Xolbutayev Akademik ishlar departamenti boshligʻi |
(imzo) F.Turdiyev Fakultet dekani |
(imzo) M.Abduraxmonova Kafedra mudiri |
(imzo) I.Muxtorov Fan oʻqituvchisi |
|||
|
(imzo) A.O.Xasanov Fan oʻqituvchisi |
